2- تأثير اقليم بر خصوصيات فيزيولوژيكي عناب :

انواع عناب به عنوان درختان ميوه دهنده و خودرو در برخي مناطق كوهستاني كشورمان به چشم مي خورد. منطقه خراسان جنوبی كه آب و هواي نيمه بياباني دارد به علت پايين بودن رطوبت نسبي،  بالا بودن دماي هوا ، گرماي شديد تابستان و وزش بادهاي گرم همراه با طوفان درختانی را مي طلبد كه براي تطابق با اين وضعيت يك سري تغييرات زيست شناختي را به لحاظ فيزيولوژيكي در خود ايجاد كند و يا فقط به گونه هایی اجازه پرورش مي دهد كه از نظر ژنتیكي با اين شرايط تطابق داشته باشند.

2- 1- عنابهای مناطق مرطوب و سرد از ویژگیهای ظاهری زیر برخوردار می باشند :

1-تعداد خار در شاخه کمتر ، دارای خارهای باریکتر و کوچکتر و برگها  نیز با بریدگی کمتر.

2-شاخه ها کوچکتر و با تعداد کمتر، زاویه شاخه ها  با تنه بازتر و فاصله بین گره ها در شاخه ها بیشتر.

3- ارتفاع درخت بلندتر و با تاج بازتر.

3- میوه دارای  طعم تندتر و  مزه گس مانند است .

2-2- عنابهای مناطق خشک و نیمه خشک از ویژگیهای ظاهری زیر برخوردار می باشند :

1-تعداد خار در شاخه بیشتر ، دارای خارهای ضخیم تر و بلندتر و برگها نیز با بریدگی بیشتر.

2- طول شاخه ها بیشتر و با تعداد زیادتر،زاویه شاخه ها با تنه بسته تر و فاصله بین گره ها در شاخه ها کمتر.

3-ارتفاع درخت کوتاهتر و با تاج بسته تر.

4- میوه با طعم و مزه شیرین  است .

2-3- با يك ديد كلي مي توان گونه هاي مناسب با اين اقليم را به شرح ذيل توصيف كرد :

1-گياهان اين بوم زيست از جهت تأمين نور فتوسنتزي دچار محدوديت نمي باشند .

2-  عملکرد محصول بالا ،سهولت برداشت ، قیمت نسبتاً بالا ، مقاومت به خشکی و سرما در حال حاضر از ویژگیهای منحصر به فرد عناب است (دقیقی،1377).

3- به دليل قرار گرفتن در معرض تنشهاي محيطي نظير گرما ، خشكي ، سرما ، ميزان قند و ديگر املاح ، تنظيم اسمزي آنها  افزايش مي يابد .

4- سطح فتوسنتزكننده كاهش يافته ولي ميزان فتوسنتز در واحد سطح برگ افزايش   مي يابد .

5- محتواي آب نسبي[1] بافتهاي گياهي، كاهش مي يابد(Cliffordوهمکاران، 1998).

6- يکی ديگر از عوامل مقاومت درخت عناب در برابر استرسهای محيطی وجود خاصيت مايکوريزايی اين درخت می باشد که مصرف آب را 5/16 ٪  تا 8/29 ٪ کمتر از گیاهانی می کند که فاقد خاصيت مايکوريزايی هستند(2).

3- خاصیت مايکوريزايی [2] :

مايکوريزايی همزيستی ريسه های قارچ و ريشه گياهان عالی می باشد که در بسیاری از گياهان آوندی به وجود می آيد. بخش قارچی ، جذب عناصر از جمله فسفر ، روی ، پتاسيم ، مس ، منگنز و آهن را بهبود می بخشد و تحمل گياه را در برابر تنشهای محيطی ( خشکی ، حرارت زياد ، غلظت زياد نمک ، عناصر سمی خاک از قبيل : عناصر سنگين ، راديواکتيو و پاتوژنهای ريشه ای ) افزايش  می دهد و در مقابل برای به دست آوردن کربن مورد نياز خود به گياه ميزبان وابسته است که از این رو  بخشی از مواد فتوسنتزی گياه به مصرف جزء قارچی خواهد رسيد . اين واژه برای اولين بار توسط  گياه شناس آلمانی به نام آلبرت برنارد فرانک ، در سال 1885 ابداع شد . اين پديده در خاکهای فقير از نظر فسفر و روی مشخص تر می باشد و باعث تقويت بهتر رشد ريشه ها می شود . یکی از  مسائل مورد توجه در ریشه های عناب پدیده منشعب شدن ریشه ها می باشد. این پدیده هنگامی که ریشه ها شروع به منشعب شدن می کند ، افزایش  می یابد. این انشعابات پس از پیدایش آلوده  می شوند و احتمالاً هیفهای انشعاب    اصلی، عامل این آلودگی می باشد.آلودگی ریشه توسط قارچهای مایکوریزایی از پروپاگولهای ایجاد شده و موجود در خاک یا از ریشه های آلوده مجاور که امکان دارد از همان نوع گیاه یا از گیاهان متفاوت باشد شروع می شود. حضور شبکه هیفی که از قبل در زمین وجود دارد آلودگی مایکوریزایی را افزایش می دهد .کلنی مایکوریزایی تحت شرایط رقابت و افزایش ریشه ها در خاک افزایش می یابد . علت این پدیده این است که اصولاً مایکوریزایی شدن ریشه ها برای اصلاح تغذیه عناصری که میزانشان در خاک کم است یا دارای تحرک  کم می باشد و در گیاه این کمبود وجود دارد ، اتفاق می افتد. بنابراین هر پدیده دیگری که این کمبود را تشدید کند ، باعث افزایش مایکوریزایی می شود . در مناطقی از کشت عناب که خطر عوامل بیماری زایی گیاهی زیاد  می باشد با توجه به اینکه قارچهای مایکوریزایی نه تنها بر تعداد بلکه بر ترکیب موجودات ریزوسفر تأثیرگذاشته و گیاه را در برابر حملات این پاتوژنها حفظ می کنند. بنابراین تشکیل مایکوریزا در این مناطق  با ارزش خواهد بود .

« 1 2 3 4 5 6»